Werken als medical science liaison

Wat doet een medical science liaison?

Een MSL praat met kennisleiders, dat zijn artsen en onderzoekers met diepgaande kennis van een ziektegebied. Het gesprek gaat over de stand van de wetenschap en de data bij de producten van het bedrijf. Volgens de Medical Affairs Professional Society (MAPS) bouwen field medical teams, waar de MSL's bij horen, relaties op met zorgverleners en brengen ze inzichten terug naar de organisatie. Binnen medical affairs gaat het om wetenschappelijke uitwisseling met vakgenoten, niet om verkoop.

Je beantwoordt vragen van zorgverleners met wetenschappelijke data en volgt ontwikkelingen op congressen. Inzichten uit de gesprekken breng je terug naar medical affairs en clinical development. De MSL voert zelf geen onderzoek uit, maar praat wel over studies en onderzoeksideeën. Hoort een vraag bij een andere afdeling, dan wijs je de weg volgens de interne procedures.

Het werk is veldwerk. Een MSL bezoekt ziekenhuizen, universiteiten en andere onderzoeksinstellingen, en gaat naar congressen. Reizen hoort bij de functie, binnen een regio of voor een therapeutisch gebied.

Bekijk de actuele vacatures voor medical science liaisons. Wie zich oriënteert op studies, leest ook het vakgebied klinisch onderzoek.

Wat is het verschil tussen een MSL en een medisch vertegenwoordiger?

Het verschil zit in het doel van het gesprek en in de regels die voor de functie gelden. De wet en de Gedragscode regelen de artsenbezoeker, ook wel medisch vertegenwoordiger genoemd, apart. Voor een MSL bestaat in de wet en de Gedragscode geen aparte regeling.

In de praktijk staat de precieze indeling per bedrijf in procedures en functieomschrijvingen. Let bij een vacature daarom op de taken en op aan wie de MSL rapporteert, niet alleen op de titel.

Een MSL is ook geen CRA. Een clinical research associate (CRA) bewaakt als monitor de uitvoering van een studie op de onderzoekslocatie, terwijl een MSL met zorgverleners over wetenschap praat. Lees ook werken als clinical research associate.

Waar ligt de grens tussen wetenschappelijke uitwisseling en reclame?

Volgens de Gedragscode is het aanprijzende karakter van een uiting doorslaggevend, en dat wordt per geval beoordeeld. Het wettelijke kader staat in de Geneesmiddelenwet.

Artikel 1 van de Geneesmiddelenwet noemt reclame elke vorm van beïnvloeding met het kennelijke doel het voorschrijven, ter hand stellen of gebruiken van een geneesmiddel te bevorderen. In de aangehaalde tekst van de wet staat geen eigen definitie van informatie. De Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) zegt dat voorlichting of informatie niet onder reclame valt. Bron: IGJ, geneesmiddelenreclame

Of iets informatie of reclame is, hangt van de situatie af. Artikel 5.1.3 van de Gedragscode van de Stichting Code Geneesmiddelenreclame (CGR) beoordeelt dat per geval aan de hand van drie dingen:

• de geadresseerde, dus wie de uiting ontvangt
• de inhoud, de presentatie en de opmaak
• de context van de uiting

Positieve informatie is daarmee niet vanzelf aanprijzend. Een inhoudelijk informatieve uiting kan toch reclame zijn door presentatie, opmaak of context. Volgens de IGJ tellen ook grootte, kleuren en afbeeldingen mee. Bron: CGR, informatie of reclame (5.1)

Een brief of e-mail die een specifieke informatievraag beantwoordt, zonder reclamedoel, valt buiten hoofdstuk 9 van de wet (artikel 83) en buiten de Gedragscode (artikel 5.1.2). Dat geldt ook voor de bijsluiter en de etikettering.

Informatie over een geneesmiddel moet voldoen aan artikel 5.7.1 van de Gedragscode. Ze mag niet in strijd zijn met de SmPC of de bijsluiter, moet gebalanceerd en genuanceerd zijn en mag niet misleidend zijn. De Gedragscode maakt hierop één uitzondering: informatie over off-label gebruik is toegestaan, mits gebaseerd op de meest recente stand van de wetenschap en binnen de wettelijke kaders (artikel 5.7.1). Of een MSL dat mag bespreken, volgt hier niet uit.

Voor reclame gelden aparte eisen. Zonder handelsvergunning is reclame voor een geneesmiddel verboden, en alle reclame moet overeenstemmen met de SmPC (artikel 84, leden 1 en 2). Reclame voor beroepsbeoefenaren moet exact, actueel, verifieerbaar en volledig zijn (artikel 91, lid 3).

Dit overzicht gaat over geneesmiddelen en zegt niet wat een MSL wel of niet mag zeggen. De stand van de wetteksten is per 5 november 2026, en de actuele tekst staat op de bron-URL's. De afzender doet er niet toe: volgens de IGJ is elke beïnvloeding met het kennelijke doel uit de definitie reclame, wie de afzender ook is.

Welke regels gelden voor contact met zorgverleners?

Gunstbetoon is verboden, met uitzonderingen voor beroepsbeoefenaren. Voor contact met zorgverleners gaat het om wat een bedrijf geeft, betaalt en vastlegt.

Volgens artikel 82, lid 1, onder a van de Geneesmiddelenwet is een beroepsbeoefenaar een natuurlijk persoon die op grond van de Wet op de beroepen in de individuele gezondheidszorg (Wet BIG) zelfstandig bevoegd is tot bepaalde handelingen, of een apotheker of apothekersassistent. Artikel 94 laat uitzonderingen toe, zoals een schriftelijke overeenkomst met een prestatie in redelijke verhouding tot de vergoeding.

Betrokken partijen publiceren hun relaties in het Transparantieregister Zorg. Vergoedingen voor onderzoek onder de Wet medisch-wetenschappelijk onderzoek met mensen (WMO) of onder het Normenkader niet-WMO-plichtig onderzoek zijn uitgezonderd.

Door de industrie gefinancierde nascholing, congressen en adviesraden zijn volgens de IGJ niet bezwaarlijk als ze van belang zijn voor de uitoefening van de geneeskunst. De gastvrijheid blijft dan beperkt tot wat strikt nodig is, en sprekers maken hun banden met de farmaceutische industrie bekend.

De EFPIA Code of Practice is de gedragscode die de leden van EFPIA hebben afgesproken voor de promotie aan zorgverleners. Voor Nederland verwijst EFPIA naar de Bundel Gedragscode van de CGR. Bron: EFPIA Code of Practice

Bedrijven leggen deze regels vast in hun procedures. Dit is een naslag, geen juridisch advies. De actuele tekst staat op de bron: Gedragscode Geneesmiddelenreclame (CGR).

Wie houdt toezicht op geneesmiddelenreclame en gunstbetoon?

De IGJ houdt toezicht op de naleving van de regels en op de zelfregulerende instanties. De CGR ziet toe op reclame gericht op beroepsbeoefenaren, en de Keuringsraad KOAG/KAG is de zelfreguleringsinstantie voor publieksreclame.

Binnen de CGR is het toezicht op de naleving van de Gedragscode opgedragen aan de Keuringsraad, de CGR Codecommissie en de Commissie van Beroep (artikel 2.1).

Het bedrijf moet een wetenschappelijke dienst hebben die voorlichting geeft over de geneesmiddelen die het op de markt brengt (artikel 95, lid 1). De wet noemt geen kwalificatie-eisen voor die dienst. Het bedrijf bewaart ook een kopie van elke reclameboodschap, met de doelgroep, de verspreiding en de datum, en stelt die ter beschikking van de IGJ (artikel 95, lid 2).

De wet en de Gedragscode noemen de MSL niet, en de bronnen zeggen niet of een MSL bij de wetenschappelijke dienst hoort.

Hoe werkt een MSL samen met medical affairs en andere afdelingen?

Een MSL werkt binnen medical affairs samen met collega's in andere rollen, en met clinical development, regulatory affairs en pharmacovigilance.

Volgens MAPS zijn de kernrollen binnen medical affairs medical directors, field medical teams (waar de MSL's bij horen), evidence generation, medical communications, medical information en health economics and outcomes research. Een MSL leunt op medical information voor standaardantwoorden en op medical communications voor publicaties. Wie zelf aan publicaties werkt, kan ook kijken naar werken als medical writer.

Regulatory affairs bewaakt de goedgekeurde productinformatie, de SmPC. Bij een vraag van een zorgverlener over de registratie van een middel werkt de MSL met regulatory affairs samen.

Studies zijn een onderwerp in het gesprek. Onderzoek met geneesmiddelen valt onder de Gedragscode, tenzij het onder de WMO of het Normenkader niet-WMO-plichtig onderzoek valt (artikel 6.3.5). Lees meer over de regels voor medisch-wetenschappelijk onderzoek en over klinisch onderzoek in fasen.

Bijwerkingen die in een gesprek ter sprake komen, volgen een eigen route naar pharmacovigilance, de geneesmiddelenbewaking van het bedrijf. Hoe en wanneer dat gebeurt, staat in de interne procedures. Bekijk ook de vacatures met pharmacovigilance.

Bekijk de vacatures voor medical affairs specialisten om te zien hoe de rollen en de verhouding tot de commerciële afdeling zijn ingericht.

Welke achtergrond en vaardigheden passen bij een MSL?

Een wetenschappelijke achtergrond past bij het werk, bijvoorbeeld in de life sciences, geneeskunde of farmacie. Elke werkgever stelt zelf de eisen in de vacature.

Een MSL moet wetenschappelijke data goed kunnen lezen en uitleggen. Dat gaat over studieontwerp, eindpunten, statistiek en de beperkingen van een studie. Een goed gesprek met een onderzoeker draait om de data en om wat de data niet zeggen.

De functie vraagt verder om de volgende vaardigheden:

• kritisch lezen van studies
• inhoudelijk presenteren
• vragen beantwoorden zonder verder te gaan dan de data
• goed Engels, voor internationale publicaties en congressen
• nauwkeurig vastleggen van contacten
• zelfstandig plannen

Gespreksvaardigheid is daarbij een kernvaardigheid. Luister naar wat een onderzoeker wil weten, vraag door en houd het gesprek op de wetenschap. Kennis van een therapeutisch gebied, zoals oncologie of neurologie, bouw je op door te lezen, congressen te bezoeken en met specialisten te praten.

Wie uit het onderzoek komt, leest ook van universiteit naar industrie.

Waar werk je als MSL en hoe groei je door?

Een MSL werkt bij farmaceutische bedrijven, biotechbedrijven en bedrijven voor medische hulpmiddelen die een medische afdeling hebben. De regels op deze pagina gelden voor geneesmiddelen; bij medische hulpmiddelen gelden andere regels. Per werkgever verschilt de indeling in therapeutische gebieden en regio's. Bekijk daarom de werkgevers die MSL's zoeken en de vacatures voor MSL's.

Instroom komt uit wetenschappelijk onderzoek, uit de kliniek of apotheek, of uit andere industriefuncties zoals medical information, clinical research of drug safety.

Doorgroei loopt van MSL naar senior MSL en lead of regional MSL. Binnen medical affairs bestaan ook functies als medical advisor of medical manager, en leidinggevende rollen. De titel verschilt per bedrijf.

Zijwaartse stappen zijn clinical development, regulatory affairs, medical writing en pharmacovigilance. Je kent dan de data, de regels en de zorgverleners. Lees ook werken als regulatory affairs specialist.

Het werk vraagt discipline: de grens tussen informatie en reclame bewaken, contacten vastleggen en altijd terug kunnen naar de bron van een uitspraak.